Thupi lathu limapangidwa ndi maselo pafupifupi 60 thililiyoni, omwe onse amadalira mpweya ngati gwero la mphamvu zawo. Maso, makamaka, amafunikira kwambiri, amachita zinthu zoposa 100,000 tsiku lililonse. Kusowa mpweya kungasokoneze kwambiri magwiridwe antchito awo, zomwe zingayambitse mavuto osiyanasiyana okhudzana ndi masomphenya. Koma n’chifukwa chiyani maso amakhudzidwa kwambiri ndi kusowa mpweya?
Ndikofunikira kuzindikira kuti maso ndi amodzi mwa ziwalo zomwe zimakhudzidwa kwambiri ndi mpweya m'thupi lathu. Amatchulidwanso kuti ziwalo "zokhala ndi mphamvu zambiri". Mitsempha ya retina ndi optic nerve, pakati pa minofu ina ya maso, ili ndi ntchito yokonza zizindikiro zambiri zowoneka tsiku lililonse, zomwe zimadya mpweya ndi mphamvu zambiri kuposa ziwalo zina zambiri. Maselo olandira kuwala omwe ali pachiwopsezo chachikulu ndi omwe amagwiritsa ntchito kagayidwe ka aerobic kuti apange "mphamvu zowoneka." Kuperewera kwa mpweya wokwanira kungayambitse maselowa kulephera kugwira ntchito bwino, zomwe zimapangitsa kuti aziona zinthu molakwika komanso kutopa kwa maso, ndipo nthawi zina, zingayambitse kufa kwa maselo, zomwe zimapangitsa kuti maso asaone bwino.
Kodi Mpweya Umakhudza Bwanji Maso Anu?
Kusowa kwa mpweya kungayambitse mavuto aakulu pa thanzi la maso:
- Kuchepa kwa Maso: Kusowa kwa okosijeni kungayambitse kutopa kwa minofu ya ciliary ndikuchepetsa kusinthasintha kwa lens, zomwe zimapangitsa kuti munthu asaone bwino kapena asaone bwino. Kusowa kwa okosijeni nthawi zonse kumalepheretsa ntchito ya retina, zomwe zimapangitsa kuti munthu asaone bwino komanso asaone bwino.
- Kuwonjezeka kwa Chiwopsezo cha Matenda: Mpweya wosakwanira ungasokoneze kagayidwe kake ka lenzi, zomwe zimapangitsa kuti ma cataract apangidwe; kutsekeka kwa madzi otuluka m'maso kungakweze kuthamanga kwa magazi m'maso, zomwe zingayambitse glaucoma; kusowa kwa mpweya m'mitsempha ya optic kungayambitse kutayika kwa masomphenya kapena kusokonezeka kwa retina.
- Kusasangalala ndi Maso: Zizindikiro monga kupweteka, kuuma, kumva kuwawa, kapena kutentha thupi zimatha kuchitika chifukwa cha kusowa kwa mpweya, zomwe zingakhudze kwambiri chitonthozo cha maso.
Kodi chithandizo cha okosijeni chimakhudza maso?
Mphamvu ya mpweya m'maso imawonekera m'njira zingapo zofunika:
1. Kusunga Kagayidwe ka Maselo
Minofu ya maso, kuphatikizapo retina, cornea, ndi lens, imadalira mpweya kuti ithandize kagayidwe ka maselo. Mpweya ndi wofunikira kwambiri pakupanga mphamvu mkati mwa mitochondria, zomwe zimathandiza kuti maselo azigwira ntchito bwino komanso kuti akonzedwe. Kusowa kwa mpweya kungayambitse kusokonekera kwa maselo, kenako n’kulephera kuona bwino.
2. Kulimbikitsa Kuyenda kwa Magazi m'Maso
Mpweya umapita m'maso kudzera m'magazi. Kuyenda bwino kwa magazi kumatsimikizira kuti mpweya ndi michere zimapita nthawi zonse pamene zikuchotsa zinyalala za kagayidwe kachakudya. Kuchepa kwa mpweya m'thupi kungayambitse kutsekeka kwa mitsempha ya m'maso kapena kutsekeka, zomwe zimawonjezera chiopsezo cha matenda monga glaucoma kapena matenda a retina.
3. Kuthandiza Kuchiza Matenda
Pankhani ya matenda a maso monga kufooka kwa retinal ndi kuwonongeka kwa mitsempha ya optic, hyperbaric oxygen therapy ingawonjezere kuchuluka kwa mpweya m'thupi, kulimbikitsa kukonzanso ndi kubwezeretsa ntchito.
Kodi HBOT imakhudza masomphenya?
Pakakhala kusowa kwa mpweya, chithandizo cha hyperbaric oxygen chingathandize kwambiri thanzi la maso. Chithandizochi chili ndi ubwino wambiri, makamaka popereka mpweya wokwanira mwachindunji ku minofu ya maso yomwe ilibe mpweya. Pakapanikizika kwambiri, mpweya umasungunuka mwachindunji m'madzi amthupi ndikutumizidwa kumadera osowa, zomwe zimathandiza kuthetsa mavuto omwe ali m'maso.
Ubwino wa HBOT:
- AmatsatsaKukonza Korneal: Kupereka mpweya wabwino kumathandiza kukonzanso ndi kukonzanso maselo a epithelial a cornea, kuchepetsa kutupa ndikubwezeretsa kuwonekera bwino kwa cornea, zomwe zimathandiza kuvulala kwa cornea, matenda, kapena kuchira pambuyo pa opaleshoni.
- Kukhazikitsa Kupanikizika kwa M'maso: Kukweza kuchuluka kwa mpweya m'madzi kungathandize kusunga mphamvu zake, kukhazikitsa kupanikizika ndikupindulitsa odwala glaucoma.
- Amachepetsa Hypoxia ya RetinalMankhwalawa amawonjezera kuperekedwa kwa mpweya m'maselo a retina, kulimbikitsa kagayidwe kachakudya ndi kukonzanso, kupereka mwayi wochiritsa matenda monga kutsekeka kwa mitsempha ya retina ndi matenda a shuga a retinopathy.
Kodi kusokonezeka kwa maso komwe kumakhudzana ndi HBOT ndi kotani?
Ngakhale kuti HBOT ingakhale yopindulitsa, zoopsa zomwe zingachitikenso zilipo. Anthu ena angakumane ndi izi:
- Kusintha kwa Maso: Kukhala ndi mpweya woipa kwa nthawi yayitali kungayambitse kusinthasintha kwa mphamvu ya lens, zomwe zingachititse kuti munthu asaone bwino kwa nthawi yochepa, zomwe zingathe pambuyo poti chithandizo chasiya.
- Kupanikizika Kwambiri kwa Maso: Kusintha kwa kuthamanga kwa magazi panthawi ya chithandizo kumatha kukweza kuthamanga kwa magazi m'maso, zomwe zimapangitsa kuti munthu asamve bwino, asaone bwino, kapena akhale pachiwopsezo chachikulu cha matenda a glaucoma.
- Kuopsa kwa Oxygen: Kupezeka ndi mpweya wambiri kwa nthawi yayitali kungawononge retina, zomwe zingachititse kuti maso asaone bwino kapena asamve bwino.
Kutsiliza: Kusunga Mlingo Wabwino wa Oxygen m'Maso
Kuti maso akhale ndi thanzi labwino, ndikofunikira kwambiri kusunga mpweya wabwino m'maso. Nazi njira zingapo zowonjezerera mpweya m'maso:
- Khalani ndi Makhalidwe Abwino a Maso: Pewani kupsinjika maganizo kwa nthawi yayitali ndipo pumulani nthawi zonse mukamagwiritsa ntchito zipangizo zamagetsi.
- Konzani Malo Anu: Onetsetsani kuti mpweya ukuyenda bwino ndipo pewani kukhala pamalo otsekedwa kapena oipitsidwa kwa nthawi yayitali.
- Yang'anani pa Zakudya ndi Kuchita Maseŵera Olimbitsa Thupi: Zakudya zopatsa thanzi zokhala ndi mavitamini C ndi E ambiri, komanso ma antioxidants zimathandiza minofu ya maso. Kuchita masewera olimbitsa thupi nthawi zonse kungathandize kuti magazi aziyenda bwino, zomwe zimathandiza kuti mpweya uziyenda bwino.
Nthawi yotumizira: Novembala-26-2025